รอยดำ (Hyperpigmentation) คือการที่ผิวบางบริเวณมีสีเข้มกว่าปกติ เกิดจากการผลิต melanin มากเกินไป แบ่งเป็นหลายประเภทที่มีสาเหตุและแนวทางดูแลต่างกัน
ประเภทของรอยดำ
| ประเภท | สาเหตุ | ตำแหน่ง | ลักษณะ |
|--------|--------|---------|---------|
| PIH (Post-Inflammatory) | หลังการอักเสบ (สิว บาดแผล) | บริเวณที่เคยอักเสบ | น้ำตาล–ดำ |
| PIE (Post-Inflammatory Erythema) | เส้นเลือดหลังอักเสบ | บริเวณที่เคยเป็นสิว | แดง–ชมพู |
| Melasma | ฮอร์โมน UV | แก้ม หน้าผาก ริมฝีปากบน | น้ำตาลสม่ำเสมอ |
| Freckles | พันธุกรรม + UV | จมูก แก้ม | น้ำตาลเล็กๆ |
| Sun spot | UV สะสม | บริเวณที่โดนแดด | น้ำตาล–ดำ ชัดเจน |
ส่วนผสมที่ช่วยลดรอยดำ
Niacinamide 5–10%: ยับยั้งการส่ง melanin ไปยังเซลล์ผิว ปลอดภัย ใช้ได้ทุกสภาพผิว
Vitamin C: ยับยั้ง tyrosinase ช่วยสว่างขึ้น เสริมประสิทธิภาพด้วยการเก็บรักษาดีๆ
Alpha Arbutin: ยับยั้ง tyrosinase อ่อนโยนกว่า hydroquinone
Tranexamic acid: ลด melanin transfer มีประสิทธิภาพกับ melasma
AHA (Glycolic/Lactic): ผลัดเซลล์ผิวเก่า เร่งการจาง
Retinol: เพิ่ม cell turnover ลดรอยดำระยะยาว
Kojic acid: ยับยั้ง tyrosinase จากธรรมชาติ
สาเหตุที่รอยดำไม่จาง
ไม่ทาครีมกันแดด: UV กระตุ้น melanin ซ้ำทุกวัน ส่วนผสมลดรอยดำจะไม่ทำงานถ้าไม่ป้องกัน UV
ใช้ไม่นานพอ: รอยดำในชั้นผิวลึกต้องใช้เวลา 3–6 เดือนขึ้นไป
เลือกส่วนผสมไม่ตรงสาเหตุ: PIE ต้องการส่วนผสมต้านการอักเสบ ไม่ใช่ whitening
Routine สำหรับลดรอยดำ
เช้า: Vitamin C → Niacinamide → Moisturizer → SPF 50+ (ขาดไม่ได้)
เย็น: Double Cleanse → AHA 2–3 ครั้ง/สัปดาห์ → Retinol (สลับวัน) → Niacinamide → Moisturizer
สิ่งที่ต้องหลีกเลี่ยง
- บีบสิวหรือแกะผิวที่อักเสบ → เพิ่ม PIH
- ออกแดดโดยไม่ทาครีมกันแดด
- ผลิตภัณฑ์ whitening ราคาถูกที่ไม่ผ่านการรับรอง (อาจมีสาร mercury/steroid)
SKINROUTE กับรอยดำ
SKINROUTE SKIN100 วิเคราะห์ประเภทและความเข้มของรอยดำ AI coach แนะนำ routine และส่วนผสมเฉพาะตัวที่ตรงกับสาเหตุของรอยดำของคุณ